Việt Nam đang lên kế hoạch tăng nhập khẩu điện từ Lào nhằm đảm bảo nguồn cung năng lượng và ngăn ngừa nguy cơ thiếu điện, qua đó củng cố vai trò của Lào như một quốc gia xuất khẩu năng lượng trong khu vực.

Động thái này được đưa ra sau chỉ đạo của Chính phủ tại cuộc họp cấp cao do Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì. Các cơ quan chức năng được yêu cầu đảm bảo cung cấp điện ổn định, bao gồm mở rộng nhập khẩu điện từ các nước láng giềng như Lào và Trung Quốc.

Chính sách này cho thấy Việt Nam ngày càng phụ thuộc vào hoạt động mua bán điện xuyên biên giới, trong đó Lào đang trở thành đối tác quan trọng nhờ sự phát triển mạnh của thủy điện và năng lượng tái tạo.

Để phục vụ nhu cầu nhập khẩu điện ngày càng tăng, Bộ Công Thương được giao nhiệm vụ phát triển thêm hạ tầng truyền tải nhằm đưa nhiều điện hơn tới miền Bắc, với một số dự án dự kiến triển khai từ năm 2027.

Dự án điện gió gió mùa là một sáng kiến ​​mang tính bước ngoặt, với đường dây truyền tải điện 500kV chuyên dụng dẫn điện từ Lào sang Việt Nam. ẢNH: VIENTIANE TIMES

Theo số liệu được Tuổi Trẻ News và Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) công bố, Lào đã xuất khẩu kỷ lục 2,92 tỷ kWh điện sang Việt Nam trong quý I/2026, chiếm khoảng 3,8% tổng sản lượng điện của Việt Nam trong cùng kỳ.

Con số này gần gấp đôi mức 1,33 tỷ kWh của cùng kỳ năm 2025, phản ánh sự cải thiện trong kết nối truyền tải và việc đưa vào vận hành nhiều dự án năng lượng tái tạo mới tại Lào.

Đến cuối năm 2025, Việt Nam đã phê duyệt nhập khẩu điện từ 47 dự án tại Lào với tổng công suất 8.260 MW. Trong đó, các nhà máy có tổng công suất lắp đặt 2.379 MW đã cung cấp điện cho Việt Nam trong năm ngoái, tăng mạnh so với mức 1.700 MW của năm 2024.

Việt Nam cũng đang xem xét điều chỉnh các thỏa thuận song phương và cập nhật quy hoạch điện nhằm tạo điều kiện tăng nhập khẩu điện từ Lào trong tương lai. Động thái này được kỳ vọng sẽ mở ra thêm cơ hội cho xuất khẩu năng lượng của Lào khi nhiều dự án mới đi vào hoạt động.

Diễn biến này phù hợp với chiến lược của Lào trong việc trở thành nhà cung cấp điện lớn trong khu vực, tận dụng tiềm năng thủy điện cùng các khoản đầu tư ngày càng tăng vào điện gió và điện mặt trời.

Nhu cầu tăng từ Việt Nam được dự báo sẽ giúp gia tăng doanh thu xuất khẩu và thu hút thêm đầu tư vào lĩnh vực năng lượng của Lào.

Trong ngắn hạn, Việt Nam cũng đang chuẩn bị các giải pháp khẩn cấp, bao gồm khả năng triển khai các nhà máy điện nổi để xử lý nguy cơ thiếu điện, đặc biệt tại khu vực công nghiệp phía Bắc. Tuy nhiên, nhập khẩu điện từ Lào được xem là giải pháp bền vững hơn trong trung và dài hạn.

Chỉ đạo của Chính phủ cũng nhấn mạnh việc tăng cường sử dụng điện tiết kiệm, bao gồm các chiến dịch tiết kiệm điện trên toàn quốc và mở rộng hệ thống điện mặt trời mái nhà kết hợp lưu trữ pin nhằm giảm áp lực cho lưới điện và thúc đẩy phát triển năng lượng sạch.

Trong bối cảnh hợp tác năng lượng khu vực ngày càng sâu rộng, quan hệ hợp tác điện lực giữa Lào và Việt Nam được kỳ vọng sẽ trở thành một trụ cột quan trọng trong thị trường năng lượng đang phát triển của Đông Nam Á.

Nguồn: ANN/Thời báo Vientiane